Ontwikkelingen

Basisveiligheid op orde

In de meeste wijken zijn de ontwikkelingen positief. Tegelijkertijd toont het wijkprofiel dat in sommige wijken de ontwikkelingen minder positief en zelfs in sommige wijken negatief zijn. In de meest kwetsbare wijken continueren wij de intensieve inzet in deze wijken. De wijken die onder het gemiddelde veiligheidsniveau van 100 scoren en gezakt zijn in de meting van 2016 krijgen extra aandacht. We richten ons hierbij onder andere op woonoverlast, overlastsituaties in de buitenruimte en overlastgevende personen. De stadsmarinier ‘vliegende keep’ richt zich voornamelijk op de wijken die onder de 100 punten op het wijkprofiel scoren, die buiten de NPRZ-wijken vallen en waar nog geen stadsmarinier actief is. De wijken die op dit moment de meeste aandacht vragen zijn Pendrecht, Oude Noorden en Oud-Crooswijk. Daarnaast zal uitvoering gegeven worden aan het Programma Rotterdam Oost dat in het najaar 2016 in de Raad is vastgesteld.

Wij-samenleving

Vanuit het programma WIJ-samenleving gaan we samen met Rotterdammers, gebiedscommissies en maatschappelijke organisaties verder met het organiseren van uiteenlopende activiteiten waaronder dialoogtafels en burgemeester bijeenkomsten, we hebben hierbij speciale aandacht voor jongeren. We werken hierbij toe naar een G1000 burgertop in het voorjaar van 2017. Hierbij zullen op één dag 1000 Rotterdammers met elkaar de dialoog aangaan over de stad.

High impact crimes

De aanpak van High Impact Crimes (HIC): ‘Volharden, niet verslappen’ is in juli 2016 naar de gemeenteraad gestuurd. Daarin staat wat onder andere Politie, Openbaar Ministerie, woningcorporaties en de gemeente doen om het aantal overvallen, woninginbraken en straatroven verder omlaag te brengen
De aanpak gaat uit van vijf pijlers; minder recidive, een grotere pakkans, minder gelegenheid, minder opbrengst en minder impact. Er is onder andere extra aandacht voor minderjarige en jonge daders, huisvesting en begeleiding, bewonersparticipatie, inbraakpreventiemaatregelen, aanpak heling en aandacht voor slachtoffers. De aandacht gaat ook uit naar het afpakken van de buit, gedragsverandering en begeleiding van de meest hardnekkige daders met het programma Schoon Schip, waarbij de daders getraind worden door oud-mariniers. Jaarlijks worden vijf hotspotgebieden vastgesteld waar extra stevig wordt ingezet op het voorkomen van woninginbraken. Deze gebieden worden extra streng gemonitord met als doel een jaarlijkse daling van het aantal inbraken. Daarnaast hebben gemeente en woningcorporaties hebben een stimuleringsregeling opgezet voor het terugdringen van woninginbraken. De regeling komt erop neer dat per project het bedrag dat de corporatie extra investeert in inbraakwerende maatregelen ook door de gemeente wordt ingelegd. Uit de evaluatie in 2016 bleek een positief effect en zodat de regeling zal worden verlengd tot en met 2018.

Veiligheid in de buurt

Met het Wijkveiligheidsactieprogramma Schoon.Heel.Veilig zetten in op toezicht en krachtig handhaven waar nodig, zichtbaarheid en aanspreekbaarheid van de handhavers en een schone en hele buitenruimte. In januari 2017 volgt een eerste rapportage aan de raad over de voortgang van het Wijkveiligheidsactieprogramma. We blijven buurtbewoners die samen hun buurt veiliger maken zeggenschap, ruimte en steun geven. In ieder gebied waar de verschillen tussen de objectieve en subjectieve scores groot is bekijken we samen met bewoners en ondernemers waardoor dit komt. Samen bepalen we een maatwerk aanpak met speciale aandacht voor senioren. De mogelijke invloed op het gevoel van veiligheid van intimidatie op straat wordt nader onderzocht. Samen bepalen we een maatwerk aanpak gericht op ergernissen van bewoners, met speciale aandacht voor senioren.

Levendige stad

Rotterdam is een echte evenementenstad. Daarmee is Rotterdam een hele levendige en aantrekkelijke stad, er gebeurt altijd wat. De evenementen willen we graag goed en veilig laten verlopen daarom worden er vergunningen verleend voor zowel kleine als grote evenementen in de stad. Dit loopt van braderieën tot iconen als de Marathon en Rotterdam Unlimited. De informatievoorziening en communicatie over evenementen snijden wij nog meer toe op de wensen en behoeften van bewoners en ondernemers. Met de groei van het initiatief in de stad groeit ook het beroep op schaarse capaciteit van gemeentelijke onderdelen, de politie en hulpdiensten. Daarbij betekenen vernieuwende initiatieven ook vaak meerwerk. We onderzoeken hoe onze capaciteit slimmer kan worden gericht op de evenementen die dit vereisen. Hiermee willen we ook de regeldruk voor minder complexe of risicovolle evenementen terugbrengen – zonder dat dit de rechtspositie van verschillende organisatoren op ontoelaatbare wijze aantast.

Rotterdam is hot. Naast de evenementen is de Rotterdamse horeca het visitekaartje van de stad. De duizenden horecabedrijven laten de stad bruisen maar kennen ook een keerzijde namelijk overlast en verstoring van de openbare orde. Een veilige en aantrekkelijke stad om te werken en te wonen is de opgave. De soms tegengestelde functionaliteiten maken deze opgave complex. Horecaondernemers zoeken bovendien naar mogelijkheden voor nieuwe initiatieven op locaties waar nog geen of weinig horeca is gevestigd. Ook is er, vanuit ondernemers maar ook de politiek, steeds meer roep om vernieuwende horeca. Daarbij is telkens maatwerk nodig, waarbij in overleg met de ondernemer gezocht wordt naar mogelijkheden om zijn ideeën te realiseren. De wet- en regelgeving verandert daarbij in hoog tempo, onder meer om genoemde initiatieven mogelijk te maken.

Voor horeca maken we toekomstig bestendig beleid, regisseren het toezicht en sturen we in wijken waar we aan tafel zitten met ondernemers en bewoners. Gebiedsgericht en Rotterdammergericht werken dragen bij aan een aantrekkelijk, veilige en economisch sterke stad. Het proces van vergunningverlening vormt hiervan het sluitstuk. Daarbij gaat het niet alleen om de vergunningverlening voor horecabedrijven, maar ook voor coffeeshops, seksbedrijven, speelautomatenhallen en vuurwerkverkooppunten. Zo spelen we in de uitvoering in op datgene wat de actualiteit en de stad van ons vraagt. Dienstverlening, lastenreductie en efficiënt maar zorgvuldig vergunningenproces staan daarbij hoog in het vaandel. Daarnaast geldt dat de burger steeds mondiger wordt en daarmee het aantal bezwaren tegen besluiten over vergunningen toeneemt. Een goede procesvertegenwoordiging namens de burgemeester vraagt dat goed wordt uitgelegd op welke gronden en op basis van welke beleidsgedachten de besluiten zijn genomen.

In het nieuwe horecabeleid scherpen wij vergunningstelsel, toezichtsregime en overig instrumentarium verder aan om nog beter te kunnen inspelen op de algemene wens om gebiedsgericht meer ruimte te geven of juist de regels iets aan te scherpen.

De nieuwe horecanota zal per januari 2017 van kracht worden. De besluitvorming zal eind 2016, tegelijkertijd met de wijziging van de APV plaatsvinden. Dit leidt tot de volgende wijzigingen op hoofdlijnen: aanpassingen vergunningstelsel, nieuwe horecagebiedsplannen 2e kwartaal 2017, uitvoering van  het terrassenbeleid in horecanota, uitbreiding toezicht DCMR.

We onderzoeken de effectiviteit van de inzet van lokaal (toezichts)instrumentarium zoals testaankopers en jongerenpoolers. Dit betreft nu tijdelijke inzet/pilot. Het onderzoek kan leiden tot aanbevelingen tot reguliere inzet van deze toezichthouders.

Ondermijning

Met de RIEC-partners, waaronder het Openbaar Ministerie, de politie en de Belastingdienst, pakken we in Rotterdam ondermijnende criminaliteit aan. Hierbij zetten we in op fenomenen als mensenhandel en drugscriminaliteit, maar ook gebiedsgericht bijvoorbeeld in de Spaanse Polder, de haven of in Rotterdam-Zuid. Voor de aanpak is een lange adem nodig. De criminele structuren zijn complex en het boeken van resultaten vraagt ook in 2017 om continuering van de inzet. In toenemende mate richten de partners zich - naast het signaleren en aanpakken van ondermijnende criminaliteit - op het voorkomen ervan en het stimuleren van positieve ontwikkelingen. De intensieve samenwerking met partners zorgt voor een betere informatiepositie en beter inzicht in de achterliggende structuren. De aanpak is continu in ontwikkeling en met het opdoen van nieuwe inzichten ontstaan mogelijkheden om ook vernieuwende interventies in te zetten.

Risicogroepen

Samenleven gaat niet vanzelf, hier en daar schuurt het tussen mensen en groepen, dat geeft energie en glans, maar soms ook onrust, overlast en conflicten. Sommige Rotterdammers zijn om verschillende redenen extra kwetsbaar waardoor er een risico ontstaat op afglijden naar de criminaliteit of overlast veroorzaken. De ontwikkelingen in de stad en in de wereld laten zien dat we de komende periode niet kunnen verslappen in onze aandacht voor maatschappelijke onrust en polarisatie in de stad. We zien ook dat de spanning tussen arm en rijk in de wereld groter wordt en dat deze juist ook in een stad als Rotterdam zichtbaar wordt: 1 op de 5 kinderen leeft in Rotterdam onder de armoedegrens. Rotterdam wordt steeds hipper en hotter maar tegelijkertijd zijn er groepen in onze stad die hier niet aan mee (kunnen) doen: dat levert spanningen en risico's op afglijden naar andere manieren om snel geld te verdienen of kan een voedingsbodem zijn voor diverse vormen van radicaal gedachtengoed: jihadisme maar ook extreem rechts. We signaleren waar het gedrag van mensen of groepen mensen mogelijk een risico gaan vormen of al gevormd hebben voor veilig samenleven. We zorgen dat er adequaat wordt gereageerd, we agenderen en initiëren aanpakken. Verbinding maken met relevante netwerken en gemeenschappen in de stad door persoonlijk contact is hierbij van cruciaal belang gebleken. In de uitvoering leggen we ook persoonlijk contact met daders, ouders en achterhalen we drijfveren en problematieken en worden samen met andere partners in de stad interventies ingezet.

Radicalisering

De aanpak van radicalisering is prioriteit. We werken intensief samen met onze partners, zoals politie, OM, maatschappelijke en religieuze organisaties om radicalisering tegen te gaan, Wij stemmen onze aanpak constant af op de verschillende ontwikkelingen die zich voordoen op het gebied van radicalisering. De nadruk ligt op:

  1. Tegengaan van polarisatie en voorkomen van maatschappelijke spanningen
  2. Preventie
  3. Signalering en training
  4. Persoonsgerichte aanpak

Binnen de eerste lijn ‘Tegengaan van polarisatie en voorkomen van maatschappelijke spanningen’ van het programma heeft de gemeente na verschillende aanslagen, bedreigingen aan het adres van moskeeën en de toegenomen spanningen in Turkije, Rotterdammers de gelegenheid geboden om met elkaar en met het stadsbestuur in gesprek te gaan. Ook is het netwerk van sleutelpersonen, die fungeren als de ogen en oren in de stad, uitgebreid naar 150 personen.Binnen de preventieve lijn van het programma faciliteert de gemeente een scala aan initiatieven, zoals het opzetten en trainen van moedergroepen, die handvatten aangereikt krijgen om hun kinderen weerbaar op te voeden tegen radicalisering. Ook investeert de gemeente in een aantal theaterprojecten, die tot doel hebben het onderwerp radicalisering bij jongeren bespreekbaar te maken.Vanuit de lijn ‘Signalering en training’ organiseert de gemeente voorlichtingentrainingen. Jaarlijks worden hiermee honderden professionals, vrijwilligers en ouders bereikt. Tot slot ontvangt het Meld- en Adviespunt Radicalisering (MAR) regelmatig nieuwe signalen van mogelijke radicalisering. Het MAR onderzoekt deze signalen en zet de meest serieuze ter weging door naar het Veiligheidshuis. In het Veiligheidshuis worden deze casussen eerst door een weegploeg, die bestaat uit de kernpartners OM, Politie, (regio)gemeenten en GGZ, gewogen. Wanneer er voldoende informatie over de casus is en er daadwerkelijk sterke signalen zijn van (verregaande) radicalisering worden deze casussen in het casusoverleg besproken met de kernpartners en afhankelijk van de casus eventueel nog andere betrokken partijen. Gezamenlijk wordt een plan van aanpak bepaald. Dit plan bevat vaak een combinatie van hulp op de gebieden gezin, scholing en werk in combinatie met bestuurlijke en indien nodig ook strafrechtelijke maatregelen. In 2017 zet de gemeente de aanpak volgens de vier actielijnen voort. Zo heeft de gemeente een Gemeentelijke Expertpool radicalisering opgezet, die casussen begeleiden. Verder investeert de gemeente meer in regionale samenwerking en in het laten uitvoeren van analyses over radicalisering in de regio Rotterdam. De gemeente verwacht ook in 2017 versterkingsgelden van de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid te ontvangen, waardoor wij een extra impuls kunnen geven aan de Rotterdamse aanpak van radicalisering.

Verwarde personen

Medio 2016 is een integraal Plan van Aanpak verwarde personen naar de gemeenteraad verstuurd. Met het Plan van Aanpak wil Rotterdam stappen vooruit zetten op de onderdelen signaleren, triage, vervoer en opvang. Het gaat hierbij ook om een beter samenspel tussen de partners uit de zorg en het veiligheidsdomein. We gaan in het vierde kwartaal van 2016 een meldpunt instellen waar verontruste Rotterdammers signalen over verwarde personen kwijt kunnen. Er volgt dan adequate opvolging.

Jeugd

De aanpak van jeugdoverlast en jeugdcriminaliteit blijft topprioriteit. Met de komst van het programma "Stok achter de deur 2015-2018" is deze aanpak verder aangescherpt en geïntensiveerd. De prioriteit ligt op problematische jeugdgroepen en de “jeugdhotspots”: dit zijn de wijken waar relatief veel overlast wordt ervaren. Hier zetten we het Stedelijk Team Jongerenwerk én jeugdhandhavers in. Het team jeugdhandhavers is verdubbelt van 12 naar 24 fte. In de jeugdhotspots is jeugdoverlast en jeugdcriminaliteit gedaald in 2015 ten opzichte van 2014 én sterker gedaald dan het stedelijk gemiddelde. Voor de monitoring van jeugdhotspots wordt gekeken naar de volgende indicatoren: het aantal jeugd gerelateerde incidenten, het aantal jeugdige verdachten en het aantal delicten gepleegd door jeugdigen.
Onze aanpak bestaat altijd uit een persoonsgerichte en de wijkgerichte aanpak. Een persoonsgerichte aanpak is een combinatie van straf en zorg. Jeugdige (veel)plegers van delicten krijgen een persoonsgerichte aanpak in het veiligheidshuis of lokaal in het gebied onder regie van de PGA-expert. Met de wijkgerichte aanpak krijgt jeugdoverlast en jeugdcriminaliteit overal in de stad een aanpak op maat. Bij first-offenders is het uitgangspunt ‘vastpakken en niet meer loslaten’ van groot belang. Daarom is er een intensieve samenwerking met Halt op jeugdoverlast hotspots, waaronder het begeleiden van jongeren door jongerenwerkers bij het uitvoeren van een Halt-staf in de wijk; Ook blijven we de aanpak van jeugdgroepen doorontwikkelen, aangepast aan nieuwe vormen van groepsvorming zoals via social media.

Met de kernteams jeugdoverlast in Crooswijk en Bospolder-Tussendijken is in beide gebieden extra focus en aandacht voor de aanpak van jeugdoverlast en jeugdcriminaliteit. Vanuit de kernteams is onder meer ingezet op het voorkomen van nieuwe aanwas, verbeterde inzetafspraken met veiligheid –en zorgpartners en het bieden van perspectief. Om de aanpak van jeugdoverlast en jeugdcriminaliteit zo effectief mogelijk te maken blijven we steeds weer de verbinding tussen de repressieve en preventieve aanpak van jeugd. ‘Stok achter de deur’ is daarom één van de onderdelen van het integrale beleidskader jeugd 'Rotterdam Groeit 2015-2020'. Binnen het integrale beleidskader worden nauwe verbindingen gelegd zoals met de programma's 'Risicojongeren' en 'Kansrijk Opgroeien'. De raad wordt halfjaarlijks geïnformeerd over de actuele situatie ten aanzien van jeugdgroepen en jaarlijks over de jeugdhotspots. In de zomer van 2017 volgt een tussenrapportage over het gehele programma Stok Achter de Deur.

Woonoverlast

De woonoverlastcoördinator voert de regie op de aanpak van ernstige woonoverlast en beheert hiervoor een netwerk met woningcorporaties, (wijk)politie, gebiedsnetwerkers, wijkteams en andere experts. We leggen meer verantwoordelijk bij woningcorporaties door hen te stimuleren privaatrechtelijke gedragsaanwijzingen toe te passen. We gaan zorg- en hulpverleningsinstanties meer betrekken en verantwoordelijk maken bij het oppakken van woonoverlast veroorzaakt door psychisch kwetsbare personen.
Door het daar waar mogelijk toepassen van het sluiten van een woning op basis van artikel 174a Gemeentewet bij zeer ernstige gevallen van woonoverlast worden de grenzen opgezocht.

Veiligheid in het openbaar vervoer

De 100 % dekking met de ov-surveillanten in de metro in de avonduren wordt in 2017 verder uitgebreid. Begin 2017 zal dit pilotjaar voor het mogen opleggen van een OV-verbod op alle tramlijnen geëvalueerd worden.

Cyber resilience

De urgentie van een cyber resilient Rotterdam is al in 2014 onderkend door de leden van de gezagsdriehoek. Zij hebben prioriteit gegeven aan de cyberveiligheid van de Rotterdamse haven en een Strategie met bouwblokken vastgesteld. De operationalisering hiervan zal in de komende 5 jaar plaatsvinden. Cyber-resilience is het bezitten van veerkracht om cyber dreigingen en cyberrisico’s op te kunnen vangen én pro-actief de kansen die ICT biedt te benutten.

Aandacht voor slachtoffers

Samen met onze partners politie, OM en Slachtofferhulp Nederland zijn we gestart met het opstellen van het actieplan “Meer aandacht voor slachtoffers”. In het najaar van 2016 stellen we het actieplan vast. De acties richten zich onder andere op het beter informeren van slachtoffers via de website van de gemeente en een slachtofferportaal door politie en OM waarin het slachtoffer alle fasen van zijn dossier kan volgen. De meeste acties worden in 2017 uitgevoerd.

Industriële veiligheid

De burgemeester en de wethouder Haven spreken met regelmaat met de gedeputeerde Milieu over het toezicht en de handhaving op het gebied van industriële veiligheid. De organisatie van bewonersbijeenkomsten in Rotterdamse gebieden nabij het haven- en industriegebied zetten we door.